Ζώρζ Σαρρή: «Τα παιδιά είναι μικρά, όχι ηλίθια»

Η Ζωρζ Σαρή χαρακτηρίστηκε ως μια μαχητική παραμυθού. Εζησε μια ζωή γεμάτη, απρόβλεπτη, δύσκολη, γοητευτική, την οποία μετέφερε με το δικό της τρόπο σε όλα σχεδόν τα βιβλία της.

Η ηθοποιός και συγγραφέας παιδικής και νεανικής λογοτεχνίας γεννήθηκε απο μητέρα Γαλλίδα και πατέρα με καταγωγή απο το Αιβαλί, το Μάιο του 1925 στην Αθήνα.
Ήταν παρούσα από νωρίς σε πολλές στιγμές της σύγχρονης ελληνικής ιστορίας. Στην Κατοχή πήρε μέρος στην Αντίσταση. Στη διάρκεια του Εμφυλίου, ακολούθησε το δρόμο της εξορίας όπως πολλοί άλλοι και έφυγε για το Παρίσι. Επέστρεψε στην Ελλάδα όταν ξεκινούσε η «χαμένη άνοιξη», το 1962. Για να βιοποριστεί στράφηκε στο θέατρο, τον κινηματογράφο και τη μετάφραση. Το παιδικό βιβλίο ήρθε αργότερα, στη διάρκεια της δικτατορίας, στο φιλόξενο γραφείο της Νανάς Καλλιανέση, του «Κέδρου». «Ο θησαυρός της Βαγίας», το 1969, που ξεκίνησε σαν παιχνίδια με τα παιδιά της , έδειξε και στην ίδια έναν άλλο δρόμο, το δρόμο του παραμυθιού, μέσα από τον οποίον πολύ δύσκολα πράγματα λέγονται σε μικρά παιδιά. Το βιβλίο εκδόθηκε για πρώτη φορά το 1969 και είχε μεγάλη επιτυχία, ενώ αργότερα μεταφέρθηκε και στην τηλεόραση. Το γεγονός αυτό στάθηκε καθοριστικό για τη Ζωρζ Σαρή, αφού από τότε αποφάσισε να στραφεί στο γράψιμο. Την προσωπική αυτή επιλογή δικαιολογεί η ίδια σε μια συνέντευξή της: «Στο γράψιμο βρήκα ό,τι δεν μπορούσα να βρω στο θέατρο, ίσως γιατί δεν ήμουν πρωταγωνίστρια και ίσως γιατί δεν ήμουν σε θέση να διαλέξω τους ρόλους που ο θιασάρχης ή ο σκηνοθέτης διάλεγαν για μένα. Τώρα φέρω ακέραιη την ευθύνη των βιβλίων μου. Κάνω αυτό που θέλω, αυτό που μπορώ»

Ωστόσο, η Ζωρζ Σαρή δεν έμεινε μόνο στη συγγραφή βιβλίων παιδικής λογοτεχνίας. Προσπάθησε με κάθε τρόπο να διαδώσει το παιδικό βιβλίο και να κρατήσει ζωντανή και άμεση επαφή με το κοινό της. Έτσι άρχισε να πηγαίνει σε σχολεία σε όλη την Ελλάδα και να κάνει ομιλίες. Κατά καιρούς, μέσα από κάποια άρθρα της και με τη συμμετοχή της σε λογοτεχνικές συζητήσεις, έλαβε ενεργό μέρος σε θέματα που αφορούσαν την παιδική λογοτεχνία, όπως τα κόμικς, η θεματολογία του παιδικού βιβλίου και η θέση της γυναίκας σε αυτό.

Από τότε έχει γράψει μυθιστορήματα για παιδιά και εφήβους, νουβέλες, θεατρικά παιδικά έργα και ιστορίες για μικρά παιδιά. Επίσης υπέγραψε δεκατέσσερις μεταφράσεις μυθιστορημάτων από τα γαλλικά. Τα βραβεία δεν άργησαν να έρθουν. Το 1994 βραβεύτηκε με το Κρατικό Βραβείο Παιδικού Λογοτεχνικού Βιβλίου για το βιβλίο της «Νινέτ» καθώς και από τον Κύκλο Ελληνικού Παιδικού Βιβλίου, ο οποίος τη βράβευσε ξανά το 1999. Το 1988 προτάθηκε για το βραβείο Χ.Κ. Άντερσεν. «Με τα έργα της αποτέλεσε μια από τους πρώτους συγγραφείς που οδήγησαν στην απομάκρυνση της ελληνικής παιδικής λογοτεχνίας από τα πρότυπα του 19ου αιώνα, στα οποία κυριαρχούσε το προστατευτικό ύφος, ο ηθικοπλαστικός διδακτισμός και η προβολή ενός ιδεατού κόσμου. Η Ζωρζ Σαρή αντιμετώπισε το παιδί ως αυτόνομο άτομο με δική του προσωπικότητα και προέβαλε ήρωες ρεαλιστικούς. Παράλληλα άρχισε να εισάγει πολιτικά και ιστορικά θέματα σε βιβλία για παιδιά, γεγονός που είχε ως αποτέλεσμα η πολιτική σκέψη να μην αποτελεί πια προνόμιο μόνο των ενηλίκων», έγραψε η κριτική.

Σήμερα όλα της τα βιβλία, που εξακολουθούν να επανεκδίδονται και να μεγαλώνουν και τις νεότερες γενιές, κυκλοφορούν από τις εκδόσεις «Πατάκης».

Διάβασα αυτό και το μοιράζομαι μαζί σας: Αν θέλουμε τα παιδιά μας να γίνουν άτομα ευτυχισμένα και υγιή, πρέπει να ξυπνήσουμε και να επιστρέψουμε στα βασικά.

Υπάρχει μια σιωπηλή τραγωδία που εκτυλίσσεται σήμερα στα σπίτια μας και αφορά στα πιο πολύτιμα κοσμήματά μας: τα παιδιά μας. Τα παιδιά μας βρίσκονται σε μια συναισθηματική κατάσταση καταστροφική! Τα τελευταία 15 χρόνια, οι ερευνητές μας πρόσφεραν στατιστικές κάθε φορά και πιο ανησυχητικές σχετικά με την οξυμένη και επίμονη αύξησης παιδικής ψυχασθένειας που τώρα έχει φτάσει αναλογίες επιδημίας:

Οι στατιστικές δεν ψεύδονται:
• 1 κάθε 5 παιδιά έχει προβλήματα ψυχικής υγείας
• παρατηρήθηκε αύξηση 43% στη Δ.Ε.Π.Υ.( Διαταραχή Ελλειμματικής Προσοχής και Υπερκινητικότητας)
• παρατηρήθηκε αύξηση 37% στην εφηβική κατάθλιψη
• παρατηρήθηκε αύξηση 200% στον αριθμό των παιδικών (μεταξύ 10 και 14 ετών) αυτοκτονιών

Τι συμβαίνει και τι κάνουμε λάθος;

Τα σημερινά παιδιά βρίσκονται σε υπερδιέγερση και είναι γεμάτα υλικά δώρα, αλλά στερούνται των βασικών για μια υγιή παιδική ηλικία, όπως:
• συναισθηματικά διαθέσιμους γονείς
• όρια ξεκάθαρα βαλμένα
• υπευθυνότητες
• ισορροπημένη διατροφή και επαρκή ύπνο
• κίνηση εν γένει, ειδικά. Όμως, στην ύπαιθρο
• δημιουργικό παιχνίδι, κοινωνική αλληλεπίδραση, ευκαιρίες για μη-καθοδηγούμενο παιχνίδι και «ευκαιρίες» για να βαριούνται

Αντιθέτως, τα τελευταία χρόνια τα παιδιά χόρτασαν από:
• γονείς με την προσοχή τους αποσπασμένη από την ψηφιακή τεχνολογία
• γονείς επιεικείς και επιτρεπτικούς που αφήνουν τα παιδιά τους «να κυβερνούν τον κόσμο» και να είναι εκείνα που βάζουν τους κανόνες
• μια αίσθηση δικαιωμάτων, του να τα αξίζουν όλα χωρίς να τα κερδίζουν ή να γίνονται υπεύθυνα μόλις το αποκτούν
• ακατάλληλος ύπνος και μη ισορροπημένη διατροφή
• καθιστικός τρόπος ζωής
• ατελείωτη διέγερση, τεχνολογικές νταντάδες, άμεση επιβράβευση κι απoυσία βαρετών στιγμών

Τι να κάνουμε;
Αν θέλουμε τα παιδιά μας να γίνουν άτομα ευτυχισμένα και υγιή, πρέπει να ξυπνήσουμε και να επιστρέψουμε στα βασικά. Είναι ακόμη δυνατόν! Πολλές οικογένειες είδαν άμεση βελτίωση λίγες εβδομάδες αφότου εφάρμοσαν τις ακόλουθες συστάσεις:
• Βάλτε όρια και να θυμάστε ότι εσείς είστε ο καπετάνιος του καραβιού. Τα παιδιά σας θα αισθανθούν πιο σίγουρα ξέροντας πως εσείς έχετε τον έλεγχο του πηδαλίου
• Προσφέρετε στα παιδιά έναν ισορροπημένο τρόπο ζωής, γεμάτο από αυτό που τα παιδιά ΧΡΕΙΑΖΟΝΤΑΙ, όχι από αυτό που ΘΕΛΟΥΝ. Μη φοβάστε να πείτε «όχι» στα παιδιά σας, αν αυτό που θέλουν δεν είναι αυτό που χρειάζονται
• Δώστε τους θρεπτική τροφή και περιορίστε την τροφή-σκουπίδι
• Να περνάτε τουλάχιστον μια ώρα ημερησίως στον καθαρό αέρα με δραστηριότητες όπως: ποδήλατο, περπάτημα, ψάρεμα, παρατήρηση πουλιών/εντόμων
• Απολαύστε καθημερινά ένα οικογενειακό βραδινό φαγητό χωρίς έξυπνα τηλέφωνα ή τεχνολογία που θα τους αποσπά την προσοχή
• Παίξτε επιτραπέζια παιχνίδια με όλη την οικογένεια ή, αν τα παιδιά είναι πολύ μικρά για επιτραπέζια, αφεθείτε να παρασυρθείτε από τα ενδιαφέροντά τους κι επιτρέψτε να είναι εκείνα που θα καθοδηγούν το παιχνίδι
• Εμπλέξτε τα παιδιά σας σε κάποια από τις δραστηριότητες ή τα καθήκοντα του σπιτιού σύμφωνα με την ηλικία τους (να διπλώνουν τα ρούχα, να τακτοποιούν τα παιχνίδια τους, να απλώνουν τα ρούχα, να ξεπακετάρουν τα φαγητά, να στρώνουν το τραπέζι, να ταΐζουν τον σκύλο κλπ.)
• Καθιερώστε μια συνεπή ρουτίνα ως προς την ώρα ύπνου, για να βεβαιωθείτε ότι το παιδί σας κοιμάται όσο χρειάζεται. Τα ωράρια θα είναι ακόμη πιο σημαντικά για παιδιά σε σχολική ηλικία.
• Διδάξτε υπευθυνότητα κι ανεξαρτησία. Μην τα προστατεύετε υπερβολικά έναντι κάθε απογοήτευσης ή κάθε λάθους. Τα να κάνουν λάθη θα τους βοηθήσει να αναπτύξουν ανθεκτικότητα και να μάθουν να υπερνικούν τις προκλήσεις της ζωής.
• Μη φτιάχνετε την τσάντα τού παιδιού σας, μην τους την κουβαλάτε, μην τους πηγαίνετε την εργασία που ξέχασαν, μην τους ξεφλουδίζετε την μπανάνα ή το πορτοκάλι, αν μπορούν να το κάνουν μόνα τους (4-5 ετών). Αντί να τους δίνετε το ψάρι, μάθετέ τους να ψαρεύουν.
• Μάθετέ τους να περιμένουν και να αναβάλουν την ικανοποίηση.
• Δώστε ευκαιρίες για «πλήξη», μια και η πλήξη είναι η στιγμή οπότε και ξυπνά η δημιουργικότητα. Μην αισθάνεστε υπεύθυνος να διασκεδάζουν τα παιδιά όλη την ώρα.
• Μη χρησιμοποιείτε την τεχνολογία ως θεραπεία για τη βαρεμάρα, μήτε να τους την προσφέρετε στην πρώτη ευκαιρία απραξίας.
• Αποφύγετε τη χρήση τής τεχνολογίας στο τραπέζι, στο αυτοκίνητο, στα εστιατόρια, στα εμπορικά κέντρα. Χρησιμοποιείστε αυτές τις στιγμές ως ευκαιρίες κοινωνικοποίησης, εκπαιδεύοντας έτσι τον εγκέφαλό τους να ξέρει να λειτουργεί όταν βρίσκονται σε κατάσταση: «πλήξης»
• Βοηθήστε τους να φτιάξουν ένα «βαζάκι πλήξης» με ιδέες για δραστηριότητες για όταν θα βαριούνται.
• Να είστε συναισθηματικά διαθέσιμος ούτως ώστε να «συνδέεστε» με το παιδί σας και να του διδάσκετε αυτορρύθμιση και κοινωνικές δεξιότητες.
• Τα βράδια απενεργοποιείστε τα τηλέφωνα, όταν τα παιδιά πρέπει να πάνε για ύπνο, ούτως ώστε να αποφύγετε την ψηφιακή απόσπαση προσοχής.
• Γίνετε ένας συναισθηματικός ρυθμιστής ή προπονητής των παιδιών σας. Διδάξτε τους να αναγνωρίζουν και να διαχειρίζονται την απογοήτευση ή την οργή τους.
• Μάθετέ τους να χαιρετούν, να αλλάζουν ρόλους, να μοιράζονται χωρίς να μένουν με άδεια χέρια, να λένε «ευχαριστώ» και «παρακαλώ», να παραδέχονται τα λάθη τους και να ζητούν συγγνώμη (μην τους το επιβάλετε), και να είστε το πρότυπο όλων αυτών των αξιών που θέλετε να μεταδώσετε..
• Συνδεθείτε συναισθηματικά – χαμογελάστε, αγκαλιάστε, φιλήστε, γαργαλήστε, διαβάστε, χορέψτε, παίξτε ή μπουσουλήστε μαζί τους.

Άρθρο τού Δρ. Λουίς Ρόχας Μάρκος, Ψυχιάτρου

Η υπερταλαντούχα, ευφυής, μοναδική, Δήμητρα Παπαδοπούλου έδωσε συνέντευξη στη Lifo και σας τη μεταφέρω

Διαυγής, ακρασάριστη, μασίφ και συγχρόνως φευγάτη, φρέσκια, μη αναλώσιμη. Δεν συμβαίνει καθόλου συχνά με τους ανθρώπους που υπογράφουν επιτυχημένες δουλειές για την τηλεόραση, το θέατρο, το οτιδήποτε.  

Με τη Δήμητρα Παπαδοπούλου συμβαίνει συνέχεια, γιατί το έχει επιλέξει. «Μαζί», αλλά και «μακριά». Έτοιμη, αλλά χωρίς λύσσα να αποδείξει κάτι. Χαλαρή, αλλά όχι παραδομένη. Και κυρίως με διαβολεμένη αίσθηση του μέτρου, που στα media έχει χαθεί από καιρό.

Ένας λόγος που δεν βγαίνω και αποφεύγω να μιλάω είναι γιατί οι ερωτήσεις είναι πάντα κλισέ. Την απάντηση στην ερώτηση “γιατί δεν κάνεις τηλεόραση;”  θα ήθελα να μπορώ να τη δημοσιεύσω παντού και να λέω ότι αυτό έχει απαντηθεί από το 1900 τόσο για παράδειγμα και τελείωσα μ’ αυτήν την ερώτηση. Δεν είναι μόνο δημοσιογραφική ερώτηση. Είναι στα ταξί, είναι στον δρόμο, είναι στα μαγαζιά που πάω να ψωνίσω, είναι παντού. Μήπως απλά να έχω ένα πλακάτ και να δίνω την απάντηση, γιατί φαντάζεσαι πόσο επώδυνο είναι να απαντάς το ίδιο πράγμα επί χρόνια;  Πηγαίνεις στο Δαφνί. Τις περισσότερες φορές απαντάω “γιατί έτσι!”. Άλλες φορές απαντάω “τι ψάχνεις τώρα;”. Έχω πολλές απαντήσεις. Άλλες φορές λέω “θα ‘ρθει η ώρα”. Ό,τι να ‘ναι. H αλήθεια, όμως, είναι ότι δεν κάνω, διότι η τηλεόραση δεν με στηρίζει, όπως εγώ έχω ανάγκη να στηρίζομαι και να κάνω τηλεόραση. Ας πούμε, ότι εγώ την τηλεόραση την θεωρώ πάρα πολύ σοβαρό Μέσο. Έχει κούραση και θέλει κούραση. Όσο έχω κουραστεί για να κάνω δύο σειρές στην τηλεόραση, δεν έχω κουραστεί για να μπω στο Πανεπιστήμιο. Τη θεωρώ ένα άψογο είδος και τι εννοώ μ’ αυτό: ότι οι άνθρωποι που την υποστηρίζουν – ο καθένας στον τομέα του – πρέπει να λειτουργούν άψογα. Όχι, δεν είμαι φρικιό της τελειότητας, αλλά θέλω να κάνω αυτό που έχω στο νου μου, όπως το θέλω, να λειτουργούν όλα καλά, να είναι αυτό που είχα φανταστεί που – εντάξει – είναι λίγο παράνοια. Βλέπω πολλούς ανθρώπους που είναι του στιλ “εντάξει, μωρέ, ό,τι κάτσει” που δεν μου πάει καθόλου. Είμαι του “ό,τι κάτσει”, αλλά να κάτσει στη θέση που θα το βάλω εγώ, στη θέση που πρέπει».  

Μην κοροϊδευόμαστε, το χιούμορ είναι αντρική υπόθεση και οι κώδικες είναι πιο αγορίστικοι. Και η μάζα των αντρών δεν μπορεί να το δει αυτό πολύ εύκολα ως ερωτικό προσόν. Αλλά, άμα σου κάτσει ένας άντρας που αυτό μπορεί να το δει ως προσόν, ε, τότε μιλάμε για τον άντρα με τον οποίο έχει νόημα να ασχολείσαι.  

Ναι, βλέπω τηλεόραση, αλλά τη βαριέμαι πάρα πολύ και βαριέμαι τις διαφημίσεις. Όσο περισσότερο “πέφτουν” σε ποιότητα, τόσο πιο πολύ “φωνάζουν”. Όσο πιο λίγα τα λεφτά, τόσο πιο πολύ “ουρλιάζει” το προϊόν.  Πλέον, την ώρα που θα δεις μια διαφήμιση, ενώ παρακολουθείς κάτι άλλο, μπορεί να σου κάνει τα νεύρα τσατάλια. Για να επιβληθεί το προϊόν, τους βάζουν όλους και φωνάζουν πάρα πολύ, με αποτέλεσμα οι εκφωνητές, οι ηθοποιοί να έχουν μία απίστευτη ένταση που προφανώς ο πελάτης την ζητάει και εκεί φρικάρεις με την τηλεόραση από τις διαφημίσεις. Έχει πέσει πάρα πολύ το επίπεδο».  

Πώς και δεν έγραψα βιβλίο; Γράφω τώρα ένα και εύχομαι να το τελειώσω σύντομα. Το βιβλίο ήταν το πρώτο πράγμα που σκέφτηκα στη ζωή μου ότι θέλω να γράψω. Ήμουν 5 χρονών. Είχα πει στον μπαμπά μου “θα γράψω βιβλίο” και με είχε ρωτήσει “με τι θέμα;” και κώλωσα εκεί και δεν ήξερα τι να του απαντήσω. Μου είπε “καλά, άμα βρεις ποτέ το θέμα, γράψ’ το το βιβλίο”. Το θέμα το ‘χω βρει εδώ και πάρα πολλά χρόνια. Το άφηνα, το έπιανα, το έψαχνα, το ξανάφηνα. Αλλά τώρα λέω να το τελειώσω, γιατί με το καημένο το βιβλίο έχεις και την άνεση ότι είσαι μόνο εσύ κι αυτό, δεν έχεις τόσο κόσμο να συνεννοηθείς, να μιλήσεις, να, να, να. Πώς προέκυψε; Μια μέρα είχα φάει ένα χοντρό τηλεφωνικό στήσιμο από μία σχέση μου και περιμένοντας το τηλέφωνο, άρχισα να συνειδητοποιώ ότι αυτόν τον χρόνο δεν θέλω να τον χάσω. Και έτσι ξεκίνησα να γράφω το βιβλίο με αυτό το θέμα.  

Αν διαβάζω; Τελευταία, πολύ περισσότερο. Πολύ λογοτεχνία, πολύ ιστορία, τώρα τελευταία έχω φάει ένα σκάλωμα με τον Πελοποννησιακό πόλεμο, δεν ξέρω γιατί μου θυμίζει όλο αυτό που ζούμε στην Ελλάδα, πάλι αυτή τη διχόνοια, ότι δεν τέλειωσε ποτέ. Μπορώ να σου πω τι δεν διαβάζω. Δεν διαβάζω πια βλακείες. Κι αυτό δεν το λέω υπέρ μου. Το λέω με λύπη. Λέγοντας “βλακείες”, εννοώ ένα “βιβλίο – σαπούνι” που είναι ευκολοδιάβαστο, υπάρχουν πολλά τέτοια, μη λέμε ονόματα. Έχω διαβάσει τέτοια “σαπούνια” που ρέουν –τρρρουπ – που μετά, πραγματικά κοιμάσαι σαν πουλάκι, που σε ταξιδεύουν σε καταστάσεις που δεν υπάρχουν, αλλά αυτό που σου μένει είναι πολύ σκουπίδι. Σκουπίδι, όμως. Γι’ αυτό έβαλα λίγο τον εαυτό μου σε βούρδουλα, έχω γίνει λίγο “φράου”, ότι “άσ’ την ευκολία, ρε παιδί μου, αφού βλέπεις ότι τελειώνοντας αυτό το βιβλίο σου ‘χει μείνει μία βλακεία, τι κάνεις ακριβώς;!”. Οπότε, ζορίζομαι λίγο, γιατί δεν είναι κι απλό να την πέφτεις στον Πελοποννησιακό πόλεμο πριν κοιμηθείς, έτσι; Εκεί, γινόταν της τρελής: το Άργος, η Ποτίδαια, τι γινόταν με τις πόλεις – κράτη! Μέχρι να καταλάβεις τι γινόταν, χάνεσαι. Αλλά λες, ρε παιδάκι μου, τουλάχιστον δεν κοιμάμαι μ’ ένα σκουπίδι.  

Για τους «Απαράδεκτους» νιώθω πολύ περήφανη και πολύ θυμωμένη. Θυμωμένη, γιατί αν το ‘κανα σε άλλη χώρα, θα ζούσα από αυτό. Νιώθω τσαντίλα μεγάλη που τα ελληνικά μας, ενώ είναι τόσο σπουδαία γλώσσα, είναι τόσο πολύ περιθωριοποιημένα.  

Κοίταξε να δεις, το χιούμορ και η νοημοσύνη, σε επίπεδο… μαζικότητας των ανδρών είναι ανασταλτικά. Μην κοροϊδευόμαστε, το χιούμορ είναι αντρική υπόθεση και οι κώδικες είναι πιο αγορίστικοι. Και η μάζα των αντρών δεν μπορεί να το δει αυτό πολύ εύκολα ως ερωτικό προσόν. Αλλά, άμα σου κάτσει ένας άντρας που αυτό μπορεί να το δει ως προσόν, ε, τότε μιλάμε για τον άντρα με τον οποίο έχει νόημα να ασχολείσαι. Στη δουλειά είναι διαφορετικά. Το χιούμορ διευκολύνει, είναι λύτρωση. Εγώ παρακαλάω να έχω αυτή την επιφοίτηση, αυτό το δωράκι να είναι συνέχεια… alert. Για να ξεμπλοκάρει τα πράγματα. Γιατί το χιούμορ αυτό κάνει: ξεμπλοκάρει. Λες μια μαλακία και χαλαρώνουν τα πάντα. Μακάρι να μπορούσα να το έχω 24 ώρες.  

Γράφω με φλασιές. Είμαι της φλασιάς. Αυτή τη στιγμή η κατάσταση είναι αδιανόητη με το πόσα έχω να γράψω, πόσο ώριμο είναι να γραφτούν κάποια πράγματα και το πόσο περιμένω απ’ έξω τα σήματα για θέατρο, για σινεμά, για κωμωδία, για πολλά. Μακάρι να ‘χα ένα σήμα απ’ την τηλεόραση σοβαρό. Θα το ‘κανα! Είμαι πανέτοιμη για να γράψω τα πάντα. Απλώς, αυτή τη στιγμή δεν έχει εμφανιστεί ο “απ’ έξω”, αυτός που θα μ’ εμπνέει, διότι ξέρει γιατί ζητάει εμένα. Όχι απλά επειδή «τα φέρνω».  Παλιά, ήταν αλλιώς. Οι παλιοί έκαναν focus. Τώρα κάνουν focus σε 35 ανθρώπους μαζί κι όποιος κάτσει. Είναι το καπιταλιστικό σύστημα αυτό: ανοίγουμε πολλά παράθυρα μαζί κι όλα καλά είναι.  

Για τους “Απαράδεκτους” νιώθω πολύ περήφανη και πολύ θυμωμένη. Θυμωμένη, γιατί αν το ‘κανα σε άλλη χώρα, θα ζούσα από αυτό. Νιώθω τσαντίλα μεγάλη που τα ελληνικά μας, ενώ είναι τόσο σπουδαία γλώσσα, είναι τόσο πολύ περιθωριοποιημένα. Τσαντίζομαι που μου λένε ότι τα “Φιλαράκια” που βγήκαν μετά, έχουν κάνει τον γύρο του κόσμου, παίζονται ακόμη παντού. Από τη μία χαίρομαι, από την άλλη τσαντίζομαι, γιατί λες, ρε παιδί μου, τέτοια αντιμετώπιση… Σκέψου ότι δεν προβάλλονται στην τηλεόραση, επειδή δεν πληρώνουν δικαιώματα. Εμπορικά, λοιπόν, είμαι πολύ θυμωμένη, γιατί είναι ανεπίτρεπτο αυτό που γίνεται. Οπότε, ναι μεν περήφανη, αλλά θυμωμένη. Αν δεν ήμουν θυμωμένη, θα ήμουν ψωροπερήφανη. Γιατί όλα πρέπει να έχουν το αντίκρισμα τους. Γι’ αυτό. Και για το πόσο οι “Απαράδεκτοι” τροφοδότησαν και άλλες δουλειές και γράφτηκαν σίριαλ πατώντας πάνω τους. Που καλά κάνανε. Γιατί και εγώ πάτησα σε κάποιο Σακελλάριο και σε κάποιο Τσιφόρο.  

Αν ο καθένας κοιτάξει μέχρι την άκρη του δικού του χωριού να είναι συνεπής, θα έχει κάνει μία σπουδαία πολιτική πράξη. Αυτό κάνω σε όλη μου τη ζωή, όσον αφορά την πολιτική μου στάση. Δεν το μετρούσα με το ανακάτεμα με τα κόμματα.  

Κοίτα, το 90% των εργαζόμενων δεν ξέρω αν πληρωνόμαστε την αξία μας, την αξία της δουλειάς μας, αλλά με αυτό που συμβαίνει, με αυτό που βλέπω να συμβαίνει με την ανεργία και με το να δουλεύει κάποιος, χωρίς να πληρώνεται, είμαι πολύ προβληματισμένη. Δεν ξέρω ακόμη αν θα ψηφίσω, δεν με αντιπροσωπεύει καθόλου, όλο αυτό που γίνεται. Αυτό που μπορώ να σου πω, ως μία πολιτική πράξη που μπορώ να κατανοήσω είναι να είμαι εντάξει εγώ στα όρια και τα πλαίσια που μπορώ να ελέγξω. Όπως έλεγε κι ο Βούδας, μπορώ να φροντίσω μέχρι την άκρη του χωριού μου. Αν, δηλαδή, ο καθένας κοιτάξει μέχρι την άκρη του δικού του χωριού να είναι συνεπής, θα έχει κάνει μία σπουδαία πολιτική πράξη. Αυτό κάνω σε όλη μου τη ζωή, όσον αφορά την πολιτική μου στάση. Δεν το μετρούσα με το ανακάτεμα με τα κόμματα. Κοίταγα στο στενό σου περιβάλλον πόσο δημοκράτης είσαι, πόσο δημιουργικός, πόσο εντάξει. Στο επίπεδο του πάω να ψηφίσω, πάντως σίγουρα δεν θα ψήφιζα κάποιο από τα δύο μεγάλα κόμματα. Με τίποτα. Το κακό, όμως, είναι ότι δεν με εκφράζουν και τα μικρά!  

Χάσιμο χρόνου είναι όλο αυτό το πανηγύρι, οι φωτογραφήσεις, τα events. Προτιμώ ν’ αράξω στο σπίτι μου, να πάω μια βόλτα ή να κοιμηθώ, παρά να πάω να… φωτογραφηθώ. Πιο κερδισμένος χρόνος είναι. Φωτογραφιζόμουν, όταν ήμουν μικρή και μόνη μου και σ’ εκδρομές. Ξέρω ότι όλο αυτό είναι χαμένος χρόνος από τη μέρα που ‘χαν έρθει σ’ ένα γύρισμα των «Απαράδεκτων» και μας είπαν ότι το brake δεν θα το κάνουμε, γιατί θα πάμε να φωτογραφηθούμε γιατί μας ήθελαν για εξώφυλλο και εκεί πραγματικά κόντεψα να πάθω κρίση πανικού. Είπα “δεν θα κάνω brake για να πάω να φωτογραφηθώ”; Κι ενώ μετά θα έπρεπε να συνεχιστεί το γύρισμα;  Εκεί τρελάθηκα. Εδώ έχω φύγει από φωτογράφηση εξώφυλλου μεγάλου περιοδικού, γιατί μου αλλάξανε 15 ρούχα και είπα “δεν μπορώ άλλο” και σηκώθηκα κι έφυγα. Δεν μπορώ, εγώ είμαι όλη μέρα έξω. Δεν είμαι γι’ αυτά. Σκέψου ότι στο θέατρο με πιάνει μια κούραση, ακριβώς επειδή πρέπει να ντύνεσαι και να βάφεσαι. Χάσιμο χρόνου! Είναι ωραίο να ασχολείσαι με την εικόνα σου, αλλά τις στιγμές που το ‘χεις όρεξη εσύ. Αυτό το κάθε μέρα “βάφομαι – χτενίζομαι – φοράω τακούνια – βάζω καινούρια μοντέλα”, εμένα με πεθαίνει. Τι να πω; Δεν με πειράζει ο κόσμος που το κάνει. Εγώ να μην πρέπει να βαφτώ και να ντυθώ. Να το βλέπω, μ’ αρέσει.  

Μεγάλη απώλεια ενέργειας τα social media. Πώς ήταν στη γειτονιά, στα κομμωτήρια, στη λαϊκή το κουτσομπολιό; Ε, τώρα γίνεται σε ηλεκτρονική μορφή, μαζικά. Αλλά είναι ένα τεράστιο, απέραντο κουτσομπολιό. Μία υποτιθέμενη ελεύθερη έκφραση που – κολοκύθια με τη ρίγανη – πολύ λίγα πράγματα είναι πραγματική αντίσταση. Πώς μου φαίνονται οι selfies; Ότι άγεται και φέρεται ένα πλήθος για να δείξει ότι δεν είναι μόνο του. Ότι – κοίτα! – είμαστε παρέα. Μια ομαδοποίηση. Παλιά όλοι αυτοί θα μπορούσαν να είναι και στην ΚΝΕ ή στον Ρήγα. Κοίτα, όλοι μαζί κάνουμε κάτι ίδιο, είμαστε κάτω από την ίδια “στέγη”, άρα υπάρχουμε, άρα δεν είμαστε σαν την καλαμιά στον κάμπο. Έτσι το νιώθω όλο αυτό. Τι είναι το duckface; Α, ναι! Σα να βλέπεις κάποιον να κάνει μία τούμπα. Άμα περνάει καλά, ας το κάνει. Εγώ δεν βγάζω φωτογραφίες, ούτε με φανς που λέει ο λόγος. Δεν υπάρχει περίπτωση να φωτογραφηθώ. Λέω “παιδιά, δεν το ‘χω!” και το σέβονται οι άνθρωποι. Δε συμμετέχω σ’ όλο αυτό το πανηγύρι της φωτογραφίας. Σου ‘πα, αυτό το ‘κανα, όταν ήμουν 12 χρονών. Έβαζα το μπαμπά μου απέναντι με μια Kodak και με τράβαγε. Τέλειωσε, όμως, αυτό. Αυτά είναι 12χρονες συμπεριφορές, είναι “του παιδιού”. Δεν μπορεί από τα 20 και μετά ν’ ασχολείσαι μ’ αυτά. Το καταλαβαίνω στα παιδιά. Το καταλαβαίνω σ’ ένα πάρτι. Το καταλαβαίνω για επαγγελματικούς λόγους. Και εγώ θα το κάνω κάποια στιγμή, δεν θα το γλιτώσω, αλλά δεν το καταλαβαίνω ως τρόπο ζωής. Αλλά πώς θα ζήσουν κι όλα αυτά τα καινούρια Μέσα, αν δεν υπάρχει κόσμος να σαχλαμαρίζει; Κερδοφορία και σαχλαμαρία είναι μαζί.  

Οι “Άγαμοι Θύται” είναι μια παρέα κοντά στον τρόπο που σκέφτομαι και μ’ αρέσει να λειτουργώ, είναι μια αντροπαρέα μ’ όλα τα καλά και τα κακά της αντροπαρέας. Στις αντροπαρέες το κακό είναι το “υπερεγώ”. To καλό, όμως, – που δεν το αλλάζω με τίποτα – είναι ότι εκείνη την ώρα θα βριστούμε, θα χαρούμε, θα τα πούμε όλα χύμα και θα τελειώνουμε. Ενώ οι γυναίκες το κρατάμε και για την επόμενη ζωή. Όχι ότι εγώ δεν το κάνω. Απλώς, θεωρώ ότι δεν έχω και την απόλυτη γυναικεία λειτουργία, το ισορροπώ με την αντρική λογική. Αν και έχω υποστεί μεγάλη πρέσα να μην το κάνω, να γίνω πιο γλυκό παιδί.  Οι “Άγαμοι”, λοιπόν, είναι κάτι πολύ κοντινό μου σε αυτή τη φάση που παντού μαίνεται αυτό το ξεκατίνιασμα. Παρασκευές – Σάββατα είναι πολύ ωραία, είναι φουλ, είναι πολύ καλά!  

* Η Δήμητρα Παπαδοπούλου υπογράφει τα κείμενα της μουσικής παράστασης «Με το κεφάλι ψηλά» που παρουσιάζουν οι «Άγαμοι Θύται» με τον Λαυρέντη Μαχαιρίτσα και τον Πάνο Μουζουράκη στο Anodos Stage Live κάθε Παρασκευή και Σάββατο. 

Πηγή: http://www.lifo.gr  * συνέντευξη στη δημοσιογράφο Χριστίνα Γαλανοπούλου

Η πορνοποίηση μιας γενιάς: της Jessica Bennett

Η ιδέα για ένα βιβλίο που να αφορά την κουλτούρα του πορνό ήρθε στον Κέβιν Σκοτ (Kevin Scott) τη μέρα που η κόρη του αποφάσισε πως έπρεπε απαξάπαντος να αποκτήσει ένα πόνι «Μπρατζ». Επί μήνες το πεντάχρονο κορίτσι τον παρακαλούσε να της πάρει μία κούκλα «Μπρατζ» -με τακούνι-στιλέτο, δικτυωτό καλτσόν, μίνι φούστα, και πελώρια κουταβίσια μάτια στο υπερμέγεθες κεφάλι. Αλλά το βλέμμα της κούκλας φαινόταν στον Σκοτ κάπως υπερβολικά σέξι για ένα προνήπιο, κι έτσι αποφάσισαν με τη σύζυγό του να πάρουν στην κόρη τους μία άλλη κούκλα, που ικανοποίησε τη μικρή μια χαρά. Μόνο που λίγους μήνες αργότερα, η «Μπρατζ» έβγαλε τη σειρά της «μωρά Μπρατζ». «Αν οι κούκλες Μπρατζ έμοιαζαν με εκπορνευόμενες Μπάρμπι, αυτά τα «μωρά» έμοιαζαν επίσης να εκπορνεύονται!» ξεσπάει ο Σκοτ.ΤΓια μία ακόμα φορά κατάφερε να πείσει την κόρη του να της πάρει ένα «μικρό μου πόνι» και προς στιγμή, κάθε σχετική συζήτηση σταμάτησε. Έως ότου, όπως ήταν αναμενόμενο, η Μπρατζ έβγαλε τα «πόνι Μπρατζ». Και τότε, λέει ο Σκοτ, που είναι καθηγητής αγγλικών σε ένα μικρό κολέγιο της Τζόρτζια, «συνειδητοποίησα πως η πορνο-κουλτούρα και εγώ βρισκόμαστε σε αγώνα μέχρι θανάτου για την ψυχή της κόρης μου».

Σε μία αγορά που πουλάει ψηλοτάκουνες γόβες για μωρά και τάνγκα για προέφηβες, δεν χρειάζεται να είναι κανείς μεγαλοφυΐα για να δει πως το σεξ -για να μην πούμε το πορνό- εισβάλει στις ζωές μας. Είτε το θέλουμε, είτε όχι, η τηλεόραση το μεταφέρει στα σαλόνια μας και το διαδίκτυο στις κρεβατοκάμαρές μας. Σύμφωνα με μία έρευνα του πανεπιστημίου της Αλμπέρτα του 2007, το 90% των αγοριών και το 70% των κοριτσιών ηλικίας 13-14 ετών έχουν ήδη έρθει τουλάχιστο μια φορά σε επαφή με ρητά σεξουαλικά περιεχόμενα.

Το πρόβλημα του Σκοτ όμως δεν είναι μόνο το σεξ. Αυτό που τον ενδιαφέρει περισσότερο είναι γιατί η δυτική κουλτούρα υιοθετεί με τόση προθυμία τις πλέον αισχρές και έκφυλες εκδοχές του σεξ, που συχνά έλκουν την καταγωγή τους απ’ ευθείας από την πορνογραφία. Στο βιβλίο του «πορνοποίηση της Αμερικής» που συνέγραψε με τη συνάδερφό του Κάρμιν Σαρακίνο (Carmine Sarracino), καθηγήτρια αγγλικής φιλολογίας, το δίδυμο επιχειρηματολογεί πως διαμέσου καταναλωτικών αγαθών σαν τις κούκλες Μπρατζ κ.ά., η επιρροή του πορνό στην κυρίαρχη κουλτούρα επηρεάζει την αυτοαντίληψη και τις συμπεριφορές μας σχεδόν στα πάντα, από τη μόδα έως τις αντιλήψεις για το σώμα μας ή τη σχέση με τη σεξουαλικότητά μας.

Είναι πολύ νωρίς για να εκτιμήσει κανείς πώς ακριβώς θα επηρεάσει μακροπρόθεσμα τα παιδιά μας η ανατροφή τους σε αυτό το υπερσεξουαλικό περιβάλλον. Αλλά ο Σκοτ και η συνεργάτης του διατυμπανίζουν πως στα σίγουρα δεν είναι αρκετά νωρίς να σημάνει κάποιος το κουδούνι του συναγερμού και να αντιμετωπίσει κριτικά όλη αυτή τη σεξουαλικότητα στην οποία εκτιθέμεθα καθημερινά.
Μολοταύτα, οι συγγραφείς δεν ζητούν να ξαναγυρίσει το πορνό στην παρανομία. Είναι αμφότεροι παιδιά της γενιάς που διαδήλωνε για σεξουαλική απελευθέρωση. Και παραδέχονται ευχαρίστως πως το πορνό συνέβαλε στη σεξουαλική αυτή απελευθέρωση. Η διαφορά μεταξύ του τότε και του τώρα είναι πως κάπως έγινε και το πορνό -ή η θεματολογία του- υπερέβησαν τα όρια της ψυχαγωγίας «μόνο για ενήλικους» και εισέβαλαν σε κάθε σχεδόν πλευρά της καθημερινής λαϊκής κουλτούρας.

Οι Σαρακίνο και Σκοτ ορίζουν ως «πορνοποίηση» την υιοθεσία από τη διαφήμιση αλλά και ολόκληρη την κοινωνία ορισμένων κεντρικών θεμάτων της αμερικανικής πορνογραφίας: το σεξ ως διασκέδαση, η απερίφραστη εκδήλωση της σεξουαλικότητας, η «στενή» αντίληψη για το περιεχόμενο των σχέσεων μεταξύ ανδρών και γυναικών, η εξιδανίκευση των «κακών» κοριτσιών και των «βρώμικων» αγοριών, η κυριαρχία και η υποταγή.
Αρκεί να ρίξει κανείς μια ματιά στις φωτογραφίες που αναρτούν οι έφηβοι στο «μάι σπέις»: αν δε μιμούνται σκηνές πορνό που έχουν δει, μιμούνται στα σίγουρα εμπνευσμένες από το πορνό εικόνες και πόζες που αφθονούν αλλού: δερμάτινα εσώρουχα, κορσέδες και φανταχτερές γόβες-στιλέτο, που άλλοτε αποτελούσαν σήμα κατατεθέν των πορνοστάρ, αφθονούν σήμερα στα γυμνάσια και τα λύκεια.

Μία διαφήμιση για το αποσμητικό «Αξ», που απευθύνεται σε έφηβα αγόρια, χρησιμοποιεί το σλόγκαν «πώς καθαρίζουν τα βρώμικα αγόρια», ενώ η «Μπάρτον» η εταιρεία κατασκευής σκέιτμπορντ, συνεργάστηκε με το «πλειμπόι» για να παράγει μια νέα σειρά σανίδων, που ονομάστηκε «λαβ», με σήμα αισθησιακά κόκκινα χείλη καταμεσής στο παιχνίδι. Πάνω στα σκέιτμπορντ γράφεται το σύνθημα «μου αρέσει να κυλιέμαι στα πάρκα· μου αρέσουν τα μακριά, σκληρά παιχνίδια στα παγκάκια ιδίως αν ακολουθούνται από ένα ωραίο, ζεστό τρίψιμο». Σε ένα από τα πιο δημοφιλή παιδικά βιντεοπαιχνίδια, το «γκιτάρ χίρο», απεικονίζονται ψηφιακοί αστέρες του ροκ ενώ πίσω τους μία στριπτισέζ λικνίζεται σε ένα στύλο. Οι στριπτισέζ είναι «εντάξει», σε βαθμό να περνούν σχεδόν απαρατήρητες.

Αλλά και πολλές διασημότητες μεταλλάσσονται σε ερασιτέχνες πορνοστάρ: κινηματογραφούν σεξουαλικές τους συναντήσεις -Κόλιν Φάρελ (Colin Farrell), Κιμ Καρντασιάν (Kim Kardashian)- προσλαμβάνουν παραγωγούς πορνοταινιών για να γυρίσουν τα βίντεό τους Μπρίτνεϊ Σπίαρς (Britney Spears)- ή γυρίζουν απευθείας καθαρά πορνό -Σνουπ Ντογκ (Snoop Dogg). Εντωμεταξύ πραγματικοί πορνοστάρ σαν τους Ρον Τζέρεμι (Ron Jeremy) ή την Τζένα Τζέιμσον (Jenna Jameson) αποκτούν ευρύτατη διασημότητα, εμφανίζονται ως γκεστ σταρ σε ταινίες και τηλεοπτικές σειρές και βλέπουν τις εισπράξεις τους να εκτοξεύονται στα ύψη.

Σε μία δίκη στη Φλόριντα, ένας δικηγόρος πρόβαλε το επιχείρημα πως απόδειξη για το ότι το πορνό έχει γίνει πλέον στοιχείο της καθημερινότητας είναι πως στο «γκουγκλ» η λέξη «όργιο» (orgy) δίνει διπλάσια αποτελέσματα από ότι η λέξη «μηλόπιτα» (apple pie). Σύμφωνα με το σκεπτικό του δικηγόρου, ο πελάτης του, ένας διαχειριστής μιας πορνό ιστοσελίδας που κατηγορούνταν για προσβολή της δημοσίας αιδούς, εκβιασμό, μαστροπεία και ξέπλυμα βρώμικου χρήματος, συμπεριφερόταν σύμφωνα με τους αποδεκτούς κοινωνικούς κανόνες (ο κατηγορούμενος πράγματι αθωώθηκε για το αδίκημα της προσβολής της δημοσίας αιδούς και καταδικάστηκε μόνο για το αδίκημα του «ξεπλύματος βρώμικου χρήματος»).

«Αρκεί να περιφέρεσαι στην πόλη, και πέφτεις συνεχώς πάνω στο πορνό, σε κάθε διαθέσιμο μέσο επικοινωνίας», λέει η Σαρακίνο, που διδάσκει στο κολέγιο Ελίζαμπεθ τάουν της Πενσιλβάνια. «Είναι πια τόσο πανταχού παρόν, που σχεδόν δεν μπορείς να το ξεχωρίσεις από το υπόλοιπο πολιτιστικό περιβάλλον». Αυτή η κυριαρχία του πορνό προκαλεί στα παιδιά αρκετή σύγχυση και πάμπολλες παρεξηγήσεις, λέει η Λιν Μίκελ Μπράουν (Lyn Mikel Brown), συγγραφέας του βιβλίου «πακετάροντας την παιδικότητα», που αναφέρεται στην επίδραση της διαφήμισης στα έφηβα κορίτσια. «Όλη αυτή η υπερέκθεση στο σεξ, διαστρεβλώνει το περιεχόμενο της ενηλικίωσης».

Υπάρχουν έρευνες που δείχνουν πως τα παιδιά που εκτίθενται σε τέτοιου είδους σεξουαλικές σκηνές διαμορφώνουν πιο παραδοσιακές αντιλήψεις για το ρόλο των φύλων (συνδέοντας την κυριαρχία με το ανδρικό φύλο και την υποταγή με το γυναικείο) -και όχι μόνο στην κρεβατοκάμαρα (μία έρευνα του πανεπιστημίου του Μίσιγκαν σε 244 μαθητές γυμνασίου, έδειξε πως τα παιδιά που παρακολουθούσαν τακτικά προγράμματα με έντονο σεξουαλικό περιεχόμενο, ασπάζονταν περισσότερο στερεοτυπικές εικόνες για τα φύλα).

Τα παιδιά επίσης, όπως είναι λογικό, ελέγχουν πολύ λιγότερο από άλλες κατηγορίες την εκδήλωση της σεξουαλικότητάς τους, και δε γνωρίζουν ποιες συμπεριφορές συνιστούν σεξουαλική κακοποίηση. Ως τμήμα της έρευνας για το βιβλίο τους, οι συγγραφείς της «πορνοποίησης» αναφέρονται σε ιστορίες που άκουσαν από δασκάλους και καθηγητές για κορίτσια που έστελναν με το κινητό ημίγυμνες φωτογραφίες τους σε συμμαθητές τους που μόλις είχαν γνωρίσει, ή που «παρέλαυναν» σε όλους τους χώρους του σχολείου με αποκαλυπτικές εμφανίσεις, με σκοπό να προκαλέσουν.

Οι συγγραφείς του «τόσο σέξι, τόσο νωρίς», που εκδόθηκε νωρίτερα αυτό το μήνα, θεωρούν πως το πρόβλημα εν μέρει οφείλεται στο ότι τα παιδιά δε διαθέτουν την ωριμότητα να ερμηνεύσουν ή να κατανοήσουν το πλαίσιο των εικόνων που βλέπουν. Πέρσι, η «αμερικανική ψυχολογική εταιρεία» (AΡΑ) εξέδωσε μία εξαιρετική έκθεση για την εικόνα που έχουν τα νέα κορίτσια για την ενηλικίωση, που παρουσιάζεται ως μία διαδικασία που δεν έχει άλλο περιεχόμενο από τα σεξουαλικά «οφέλη» από τα οποία συνοδεύεται. Σύμφωνα με ορισμένους ψυχολόγους, από τη στιγμή που θα δεχθούν αυτή την αντίληψη, τα κορίτσια «αυτο-αντικειμενικοποιούνται», με συνέπειες που ποικίλουν από τα μαθησιακά προβλήματα έως την κατάθλιψη ή τα διατροφικά προβλήματα.

«Δεν λέμε πως τα παιδιά μαθαίνουν τι είναι το φιλί ή το σεξ απ’ ευθείας από τα πορνό», διευκρινίζει η Σάρον Λαμπ (Sharon Lamb), ψυχολόγος στο κολέγιο «Σεντ Μάικλ» στο Μπάρλινγκτον του Βερμόντ, που συμμετείχε στη σύνταξη της έκθεσης της ΑΡΑ. «Πάντως βλέπεις μιμήσεις σεξουαλικών πράξεων που άλλοτε τις έβρισκες μόνο στα πορνό. Μοιάζει λες και τα παιδιά να έχουν εκπαιδευτεί σε μία αντίληψη για το σεξ, πριν καν τους μιλήσει κανένας γι’ αυτό».

Σε αυτήν την «εκπαίδευση» περιλαμβάνονται και οι χιλιάδες εικόνες με ρητό σεξουαλικό περιεχόμενο που βλέπουν τα παιδιά μας πριν φτάσουν στην εφηβεία. Σύμφωνα με τους ειδήμονες, αυτή η έκθεση μπορεί να καταστήσει απογοητευτική την εμπειρία του πραγματικού σεξ, ιδίως σε νεαρούς άνδρες που κυριαρχούνται από φαντασιώσεις πορνικής έμπνευσης.

Στα πορνό οι γυναίκες απεικονίζονται ως ακόρεστες για σεξ και πρόθυμες να υποστούν κάθε είδους λεκτική, φυσική ή σεξουαλική βία. Πολλά νεαρά κορίτσια, μη γνωρίζοντας τίποτα διαφορετικό, πέφτουν με τα μούτρα στη μίμηση αυτού του κυρίαρχου πολιτιστικού κώδικα. Σήμερα πολλές έφηβες αυτοαποκαλούνται «τσούλες» και «πόρνες». Κι είτε είναι το πορνό ή ένα ευρύτερο σύνολο επιρροών, το απρόσωπο, χωρίς δεσμεύσεις ευκαιριακό σεξ, η λεγόμενη «αρπαχτή» αποτελεί ένα από τα καθοριστικά πολιτιστικά χαρακτηριστικά μιας ολόκληρης γενιάς εφήβων -αυτή η υποκουλτούρα αποτελεί ήδη αντικείμενο πολλών δημοσιεύσεων, μεταξύ των οποίων ξεχωρίζει το «αρπαχτή», της κοινωνιολόγου Καθλίν Μπογκλ (Kathleen Bogle).

Μία από τις βασικές ιδέες της πορνοβιομηχανίας είναι πως το σεξ δεν είναι παρά ένα ακόμα αγαθό, προς εμπορία σε μία ανοικτή αγορά-μια αντίληψη που απεικονίζεται ωραιότατα σε ένα βίντεο κλιπ όπου ο ράπερ Νέλι (Nelly) ακυρώνει την πιστωτική του κάρτα σε μία γυμνή γυναικεία πλάτη.

Στο σεξ το αυθεντικό αντικαταστάθηκε από το κραυγαλέο και το τεχνητό. Δεν είναι τυχαίο πως η «πλαστική» Μάιλεϊ Σάιρους (Miley Cyrus) αναδεικνύεται στο κυρίαρχο προεφηβικό σεξουαλικό πρότυπο -στο διαδίκτυο κυκλοφορούν όχι μόνο φωτογραφίες της Σάιρους τυλιγμένης μέσα σε σεντόνι, λες και μόλις έκανε σεξ (η ίδια ισχυρίζεται πως παγιδεύτηκε από το φωτογράφο) αλλά και αποκαλυπτικές φωτογραφίες της, που τις τράβηξε η ίδια ή φίλοι της.

«Τόσο τα αγόρια όσο και τα κορίτσια έχουν μπερδευτεί εντελώς σε σχέση με το τι είναι επιτρεπτό και τι όχι», λέει η Μπράουν. Ίσως να είναι όλο και πιο επείγον να βοηθήσουμε τα παιδιά να κάνουν αυτή τη διάκριση.

* Η Jessica Bennett είναι συντάκτης του «Newswek»